CEYLA GÖLCÜKLÜ İLE AMY WINEHOUSE'IN ÖLÜM NEDENİ Mİ?

Ajanslara düşen bir açıklama detoksla ilgili soruları yeniden gündeme getirdi. Winehouse'ın babası Mitch Winehouse, kızının ölümüne alkol alışkanlığından kurtulmak için yaptığı detoksun neden olduğunu savundu. Baba Winehouse açıklamasında, "Amy'nin yaptığı her şey aşırıydı. Aşırı alkol kullandı ve aşırı detoks yaptı" dedi. Bu açıklamadan sonra "Daha önce Ceyla Gölcüklü'nün kanserini tetiklediği iddia edilen detoks bu kez İngiliz şarkıcı Amy Winehouse'un da ölümüne mi neden oldu?" soruları akıllara takılmaya başladı

Detoks gerçekten bu kadar zararlı mı? Detoks nasıl hastalıkları tetikleyebilir? Ne kadar yapılması uygundur? Ölüme sebebiyet verir mi?

PROF. DR. AHMET RASİM KÜÇÜKUSTA: "BİLİMSEL TEMELİ YOK, SON DERECE TEHLİKELİ"

Detoks denen olay bir bilimsel temeli olmayan, güvenilirliği ve etkinliği bilimsel olarak kanıtlanmamış olan, genellikle tıpla alakası olmayan insanlar tarafından uygulanan son derece tehlikeli bir şeydir.

Kanıta dayalı tıpta detoks diye bir kavram ve tedavi yönetimi yoktur. Bu yüzden debinsanların başına ölüm dahil her türlü sağlık sorununun gelmesi şaşılacak bir şey değildir.

Detoks, bütün vücudu etkileyen zararlı bir şey. Uygulayanların çoğu, çoğunlukladoktor da değil. Sağlık Bakanlığı'nın, tabip odalarının bu tür tedavi yaptıklarını iddia edenlerin, reklâmını yapanların peşine düşmesi gerekir.

BESLENME VE DİYET UZMANI SUMRU ÖZBAY: "BİR GÜN UYGULANMALI, SÜREKLİ YAPMAK ÇOK SAKINCALI"

"Detoks, çok zararlı. Bir hastam geldi, "Günde beş litre su içiyorum" dedi. Böbrekleri çürütür bu. Yetişkin bir insanda günlük su ihtiyacını çorbadan, sebzeden, yoğurttan alır. Bunun yanında gün içinde tükettiğiniz çay, kahve de var. Günde 6- 8 bardak içmeli. Ama 15- 20 bardak suyu kesinlikle önermiyoruz. Detoks tarzındaki şeyleri de kesinlikle önermiyoruz. Belki diyete başlamadan bir gün önce mevyeli, ayranlı bir sistem uygulanabilir. Bu da mide ve bağırsakları çalıştırmak içindir. Bu sadece bir gün uygulanmalı. Ama sürekli yapmak çok sakıncalı."

NUTRİGENETİK UZMANI DR. NURHAYAT GÜL: "VÜCUT KENDİ KENDİNE DETOKS YAPAR, YETER Kİ ENGEL OLMAYALIM"

"Detoks merkezlerinde neler yapılıyor, gidip yaptırmadıkça tam olarak bilme şansımız da yok. Ancak hepimizin bildiği lavman var ki gerçek bir detoksta yeri yok. Vücudumuz zaten yaradılışı gereği toksin üretiyor. Bunlar herkesin aşina olduğunu tahmin ettiğim serbest oksijen radikalleri ve diğer birkaç tane daha var. Yani zannedildiği gibi çevresel toksinlere maruz kalmasak bile vücudumuz kendisi doğal işleyişi esnasında bunları üretiyor. Tabii ki çevresel toksinler, kirlenen dünyamızın bir yansıması olarak yiyecekler aracılığı ile de vücudumuza giriyor. Vücudun doğal olarak ürettiği toksinleri ortadan kaldırmak için kendi savunma sistemleri var. Bu toksinlerin en önemli yanı, savunmasız olan DNA'mıza zarar vermeleri. Yine zarar gören DNA'yı onarmak için vücudun alması gereken dışarıya bağımlı olduğu bazı besin bileşenleri var. Bunlar antioksidanlar, vitaminler ve en çok unutulan fitokimyasallar.

Fitokimyasallar bitkilerde bulunan, miktarı küçük olsa da, hücresel etkileri büyük olan ve bugünkü bilgilerimizle vucudun savunma (hastalıklar içinde kanser, diyabet, soğuk algınlığı, kalp damar hastalıkları dahil) sistemi için hayati öneme sahipler.

Detoks işlemi toksinlerle yüklenen vücudun bunlardan kurtulmasına yardım etme işlemi esasında. Ya da aslında olması gereken toksinlerden kurtulurken vücudun ihtiyaçlarını karşılama ve engel olan faktörlerin elimine edilmesi işlemi. Vücut zaten detoks yapar. yeter ki biz engel olmayalım.

Detoks bir kilo verme yöntemi olarak kesinlikle algılanmamalı. Kilo verme işin içine hayat tarzı seçimlerinin düzenlenmesi, alışkanlıkların yeniden ele alınması ve psikolojik faktörlerin de değerlendirilmesinin gerektiği komplike bir durum. Detoks dönemi bunların tümüne hakim olamaz.

Ayrıca en önemli konu sindirim esnasında vücut detoksifikasyon yapamaz. Yani iki işi bir arada yapamıyor. Bu amaçla detoksta yiyecek alımı kısıtlanıyor. Ancak merhum Ceyla Hanım'ın detoks haberlerinde kil yeme ve lavman gibi uygulamaların detoks ile alakası olmadığı gibi ticari olarak pazarlandığı kanaatindeyim.

"DOKTOR KONTROLÜNDE OLMALI"

"Detoks esnasında sindirim durmalıdır doğru ve vücudun kendisini iyileştirmesi, bakım yapması, onarması için zaman verilmelidir. Dünyada uygulamalarına baktığımızda bu işi gerçekten olması gerektiği gibi yapan merkezlerin doktor sahipleri olan, ticaretten çok gerçekten kaybedilen sağlığın geri kazanılması ve hastalanmaktan korunma amaçlı yapılan detoksun sadece su içerek yapıldığını ve doktor gözetiminde uygulandığını görüyoruz. Ancak bunun maksimum süresi 1 ay. Kanser, diyabet, immün sistem hastalıkları tanısı konulduğu zaman böyle şiddetli bir detoks uygulayan yerler var. Ancak buralarda asla lavman veya egzantirik malzemeler veya içecekler kullanılmıyor. Elbette sağlığın korunması amacı ile detoks yapıldığında ise bir hafta gibi sürelere iniyor bu uygulama."

"Ancak genel olarak vücudun detoks yapması için günlük yaşam tarzımızın bu toksinlerin birikmesine izin vermeyecek şekilde düzenlememiz gerekiyor. Burada size bir ikilemi işaret etmek istiyorum. Vücut ancak sindirim durduğu zaman detoksifikasyon yapıyorsa 3 saatte bir ara öğün yaparak beslenme önerisi ne oluyor?

KANSER NASIL BAŞLIYOR?

Metabolizmayı hızlandırmak için olduğunu iddia ediyorlar ancak vücuda detoksifikasyon yapmak için hiç zaman bırakmıyorlar ve vücut giderek toksinlerle dolmaya ve temizlemek için ihtiyacı olan sindirimsiz geçecek zamanı bulamıyor. Ayrıca detoks yaparken ihtiyacı olan yiyecekler vücuda alınmadığı zaman DNA'ya saldıran toksinle zararı veriyor ve kanser böyle başlıyor. Kanserli hücre hergün vücutta oluşuyor ve vücut eğer tam performans çalışıyor ise daha bu aşamada kanseri yok ediyor. bu mekanizmalar beslenmenin içeriği koruyucu yiyeceklerin alımından zayıf veya eksik ise, kanserli hücre durdurulmadan çoğalmaya başlıyor ve ondan sonra yapacak hiç bir şey yok."

CEYLA GÖLCÜKLÜ VE AMY WINEHOUSE ÖRNEĞİ

Ceyla Hanım'ın kilosunu korumak uğruna detoks yanında başka neler yaptığının, yıllardan beri beslenmesinin nasıl olduğunu da bilmeden ölümünden sadece detoksu sorumlu tutmak yanlış olur. Ancak ticari detoksların muhtemel zararları konusunda da insanların bilgilendirilmeleri de gerektiğine de inanıyorum. Amy Winehouse'un detoksuna gelince, evde uygulanan bahsettiğim türde bir detoks zararlı olabilir. Kaldı ki Winehouse, zaten o güne kadar ki yaşam tarzından dolayı zaten çok zarar görmüş bir vücuda sahip. Madde bağımlıları yoksunluk döneminde çekilme belirtileri ile mücadele etmek için (deliryum krizleri ölümcül olabiliyor) ilaç kullanmak durumunda olabiliyor. her bırakan deliryum krizine girmeyebiliyor veya her giren ölmüyor ama bir alkol bağımlısının deliryum krizinde ölme ihtimali de var. Yani Winehouse'ın detoksu yukarıda bahsettiğim ve Ceyla Gölcüklü'nün ölümüne neden olma ihtimali olan detokstan farkı vardı."

İÇ HASTALIKLARI UZMANI PROF. DR. ZİYA MOCAN: "BAĞIRSAKLARIN DELİNMESİNE NEDEN OLABİLİR"

Detoksu çeşitli yöntemlerle yapanlar var. Sağlığa zararsız olarak yapanlar da var, sağlığa zararlı olarak yapanlar da var.

Detoksta yanlış olarak yapılanlardan birincisi lavmanlar. Bunlar zararlıdır. Bağırsak iç düzeyine hasar yapar. İyi mikropların ölmesine de yol açarak kötü mikropların daha çabuk yayılnmasını sağlar. Bağırsaklarda villus denen çıkıntıların şeklini bozar ve bağırsak karton gibi bir hal alır, düzleşir. Lavmanda bağırsak delinmeleri oluyor. Makatta yırtıklara yol açabiliyor. Bu yan etkiler nedeniyle detoks zararlıdır.

Bir de "detoks" diyerek tek tip besin verilir. "Sadece çorba içeceksiniz" denir, bu yanlıştır.

Vitamin eksikliğine yol açar, elektrolit denge bozukluğuna neden olur.

Bir diğer zararlı detoksta, ağızdan alınan müshil hapları veriliyor. Lavmana benzer etkiyle bağırsakları boşaltıyor, su ve elektrolitleri heba ediyor. Ve elektrolit bozukluklarına yol açıyor. Bağırsakları boşaltma detoks programlarında var, bunlar yanlıştır.

GAZETE HABERTURK- HT EGELİ YAZARI/ İÇ HASTALIKLARI UZMANI DR. TUNCAY FİLİZ:

"Detoks pek çok hastalığı tetikler. Toplum, genel bir kontrolden geçmeden kendisini detoks çılgınlığına kaptırıyor. En büyük hatalardan biri. Hastalık var mı yok mu araştırmasına girmeden detoks sevdasına kapıldılar. Ticari amaçlar var burada. Kalp, hipertansiyon, mide- bağırsak hastalıkları, gelişme çağında olan gençler üzerinde son derece zararı var. Denge bozucu. "Asit-baz dengesini koruyacağız" diyorlar, "Vücudun asidini atacağız" diyorlar. Sanki kimya laboratuvarı kendileri. Bu çok spekülatif bir şey. Sağlıklı yaşamın alternatifi olarak sunmak son derece ticari kaygılar güden bir yaklaşım..."

İÇ HASTALIKLARI UZMANI PROF. DR. MESUT BAŞAK: YATAĞA DÜŞÜRÜP, ÖLÜME SEBEP OLABİLİR"

Detoks vücudumuzdaki toksik maddelerin vücuttan uzaklaştırılmasıdır. Her şeyin çoğu zarar, azı da faydalı. Her şeyin fazlası zarar meydana getiriyor. Patateste kabakta oksalik asit var. Çok miktarda alırsanız böbreklerde kalsiyumla birleşerek taşa neden olur. Vücut belli bir yere kadar detoks edebiliyor. Eğer limiti aşarsanız vücuttan atamazsınız bu maddeleri. C vitaminini aşırı alırsanız bu da yine böbrek taşı meydana getiriyor.

Bilinçli bir biçimde yapılırsda sağlıklı olabilir

Zayıflatmak amacıyla 10 gün yemek yemiyorlar, sürekli su içiyorlar. Böyle bir şey olabilir mi? Bu kişiler şeker alamıyor, yağ alamıyor, protein alamıyor. Vücut maddeleri kendinden yakmaya başlıyor. Enerji yok, kalori yok, protein yok. Kişi zayıflıyor ama yatağa düşüyor hatta ölebiliyor.

"DOĞRU ELLERDE YAPILMALI"

"Mesela bazı diyetler var. "Sadece meyve suyu içeceksiniz" deniyor. Sadece meyve suyu içerek vitaminleri alamaz vücut. Bu dengeszlik meydana getiriyor. Yağlar yakılıyor, protein yakılımına kadar geliyor. Kişi yatağa düşerek ölebiliyor. Detoksun çok iyi ellerde yapılması gerek. Normal gıdalar alınırken böbrekten atılabilecek maddelerle yapılabilir. Bazen yaşlı kişilerde, kanserli insanlarda uygulanıyor. Bebeklere, çocuklara, ergenlik çağındakilere uygulanmamalı. Onlar gelişme döneminde. Çok zarar verici bir duruma gelebilir."